اتحاد روح ايراني با اسلام
دو موضوع است که وسيله و بهانه شده به دست افراد مغرضي که آن را دليل بر مخالفت و ضديت ايراني با اسلام معرفي کنند: يکي تجديد و احياي زبان فارسي، ديگر گرايش به تشيع.

اما زبان فارسي. مگر جزء هدف هاي اسلامي يکي اين بوده که هيچ زباني غير زبان عرب در دنيا وجود نداشته باشد؟ مگر احياي يک زبان که خواه ناخواه تنوعي است براي ابراز ذوق و هنر و تجليات روحي، يک گناه است از نظر اسلام؟ خود زبان فارسي سبب شده که يک سلسله شاهکار اسلامي با رنگ و ذوق خاصي به وجود آيد.

ثانيا احياي زبان فارسي به هيچ وجه جنبه ضد عربي ندارد تا چه رسد به جنبه ضد اسلامي. زبان فارسي [را] اتفاقا کساني احيا کرده اند که يا عرب بوده اند و يا از نژاد غير ايراني بوده اند. احيا کننده زبان فارسي در درجه اول خلفاي عباسي هستند. بعدها غزنويان که نژادا ترک و مذهبا سني بسيار متعصبي بودند احيا کردند. غالبا حکومت هايي که رنگ ايراني بيشتري دارند از زبان فارسي حمايت نکرده اند از قبيل طاهريان، ديلميان که شيعه هم بوده اند، سامانيان که از نژاد خالص ايراني و از اعقاب بهرام چوبين بوده اند.

اما تشيع. اولا ايراني صدر اول اکثر سني ومتعصب و طرفدار خلفا بوده اند؛ متکلم و فقيه شان، هم شيعه داشته اند و هم سني.

ثانيا گرايش بيشتر ايراني به تشيع به همان دليل است که به اسلام گراييده است؛ يعني علت گرايش ايراني به اسلام رفعت تعليمات اسلامي و بي رنگي آن از يک طرف و بي تعصبي و حقيقت جويي ايراني از طرف ديگر بوده است. (1)


مرزهاي وطن، مرزهاي عقيده
مرد خدا به غير خدايش نگاه نيست
شيداي مال و شهرت در بند جاه نيست
در زندگي به غير خدا متکي مباش
ستوارتر ز حق به جهان تکيه گاه نيست
در راه حق قدم نه و زان کم حرف مشو
ملک صلاح را به جز اين راه، راه نيست
با مرد حق مجنگ که مقرون صرفه نيست
حق را حريف، هيچ قوا و سپاه نيست
من زير بار مردم ناکس نمي روم
جز مرد حق به کشور حق پادشاه نيست
آنجا مرا وطن که ترا هم عقيده است
گو نقطه اي بود که مرا زادگاه نيست
آن هموطن به من، که بود هم عقيده ام
اينجا دگر حساب سياه و سفيد نيست
((ناجي)) (2) زده است يکتنه بر قلب خفتگان

او را در اين جهاد به جز حق پناه نيست (3)

***
(1) يادداشت هاي استاد مطهري (8)،صفحات 77و78.
(2) استاد آن را از شخصي به عنوان ناجي نقل کرده است.
(3) يادداشت هاي استاد مطهري (7)،صفحه417.
× نوشته شده توسط محمد سروشيان فر در بيستم و دوم دي ماه